November 17, 2026

ସୁନା ଏବଂ ରୂପା ଦରରେ ବଡ଼ଧରଣର ହ୍ରାସ

1 min read

ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ,୧୭।୧୧: ସୁନା ଏବଂ ରୂପା ଦରରେ ବଡ଼ଧରଣର ହ୍ରାସ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଛି। ଦେଶର ଫ୍ୟୁଚର୍ସ ବଜାରରେ ସୁନା ଦାମ ୨,୧୦୦ ଟଙ୍କାରୁ ଅଧିକ କମି ୧.୩୫ ଲକ୍ଷ ଟଙ୍କା ତଳେ ବନ୍ଦ ହୋଇଛି। ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ, ରୂପା ଦାମ ୮,୪୦0 ଟଙ୍କାରୁ ଅଧିକ ହ୍ରାସ ପାଇ ୧.୭୦ ଲକ୍ଷ ଟଙ୍କାର ବହୁତ ତଳକୁ ଖସିଆସିଛି। ନଭେମ୍ୱର ମାସର ଆରମ୍ଭରୁ ଦୀପାବଳି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏବଂ ଦୀପାବଳି ପରଠାରୁ ବର୍ତ୍ତମାନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସୁନା ମୂଲ୍ୟର ଟ୍ରେଣ୍ଡରେ ବଡ଼ଧରଣର ପରିବର୍ତ୍ତନ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଛି।

ନଭେମ୍ୱର ୫ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସୁନା ଦରରେ ୪ ପ୍ରତିଶତରୁ ଅଧିକ ବୃଦ୍ଧି ଘଟିଥିଲା। ସେବେଠାରୁ ଏଥିରେ ପ୍ରାୟ ୭ ପ୍ରତିଶତର ହ୍ରାସ ଘଟିସାରିଛି। ରୂପା ଦରର ଅବସ୍ଥା ମଧ୍ୟ କିଛି ଏପରି ରହିଛି; ନଭେମ୍ୱର ୫ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ୪.୪୭ ପ୍ରତିଶତ ବୃଦ୍ଧି ଏବଂ ସେବେଠାରୁ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ୧୦ ପ୍ରତିଶତରୁ ଅଧିକ ହ୍ରାସ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଛି।

ଏହି ହ୍ରାସର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ କାରଣ ଡଲାର ଇଣ୍ଡେକ୍ସରେ ବୃଦ୍ଧି, ମହଙ୍ଗା ବୃଦ୍ଧି ଏବଂ ଆଗାମୀ ପଲିସି ରେଟ (ସୁଧ ହାର) ବୃଦ୍ଧିକୁ ମାନାଯାଉଛି। ବିଶେଷଜ୍ଞମାନଙ୍କ କହିବାନୁସାରେ, ଡିସେମ୍ୱରର ପଲିସି ବୈଠକରେ ସୁଧ ହାର ବୃଦ୍ଧି ପାଇବା ନିଶ୍ଚିତ, ଯାହାଫଳରେ ସୁନା ଏବଂ ରୂପା ମୂଲ୍ୟ ଉପରେ ଚାପ ପଡ଼ୁଛି। ବର୍ତ୍ତମାନ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ପ୍ରଶ୍ନ ହେଉଛି କି ସୁନା ଦାମ ୧ ଲକ୍ଷ ଟଙ୍କାରୁ ତଳକୁ ଖସିପାରେ? ଶେଷରେ ରୂପା ଦାମ କେଉଁଠି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରହିପାରେ? ଆସନ୍ତୁ ଏହା ଉପରେ ବିସ୍ତୃତ ଭାବରେ ଆଲୋଚନା କରିବା…

ଏହି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କାହାଣୀର ପ୍ରଥମ ଭାଗକୁ ବୁଝିବା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଜରୁରୀ। ନଭେମ୍ୱର ମାସରେ ଦୀପାବଳି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଦେଶର ଫ୍ୟୁଚର୍ସ ବଜାରରେ ବହୁତ ଜୋରଦାର ବୃଦ୍ଧି ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥିଲା। ଅକ୍ଟୋବରର ଶେଷ କାରବାର ଦିନ ସୁନା ୧,୩୮,୪୮୫ ଟଙ୍କା ପ୍ରତି ୧୦ ଗ୍ରାମ ଥିଲା, ଯାହା ନଭେମ୍ୱର ୫ ତାରିଖ ବଜାର ବନ୍ଦ ହେବା ସୁଦ୍ଧା ୧,୪୪,୦୯୫ ଟଙ୍କା ପ୍ରତି ୧୦ ଗ୍ରାମକୁ ପହଞ୍ଚିଥିଲା। ଏହାର ଅର୍ଥ ଏହି ସମୟ ମଧ୍ୟରେ ସୁନା ମୂଲ୍ୟରେ ୪.୦୫ ପ୍ରତିଶତ ଅର୍ଥାତ୍ ୫,୬୧୦ ଟଙ୍କା ପ୍ରତି ୧୦ ଗ୍ରାମର ବୃଦ୍ଧି ଘଟିଥିଲା।

ରୂପା ଦରରେ ଆହୁରି ଅଧିକ ବୃଦ୍ଧି ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥିଲା। ପରିସଂଖ୍ୟାନକୁ ଦେଖିଲେ, ନଭେମ୍ୱର ମାସରେ ୫ ତାରିଖ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରୂପା ଦାମ ୧,୮୭,୧୪୦ ଟଙ୍କା ପ୍ରତି କିଲୋଗ୍ରାମରେ ବନ୍ଦ ହୋଇଥିଲା। ଯେତେବେଳେକି ଅକ୍ଟୋବରର ଶେଷ କାରବାର ଦିନ ରୂପା ମୂଲ୍ୟ ୧,୭୯,୧୩୨ ଟଙ୍କା ଥିଲା। ଏହାର ଅର୍ଥ ଦୀପାବଳି ପୂର୍ୱରୁ ରୂପା ମୂଲ୍ୟରେ ୪.୪୭ ପ୍ରତିଶତ ଅର୍ଥାତ୍ ୮,୦୦୮ ଟଙ୍କା ପ୍ରତି କିଲୋଗ୍ରାମର ବୃଦ୍ଧି ଘଟିଥିଲା।

ବର୍ତ୍ତମାନ ଏଠାରୁ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ ସୁନା ଏବଂ ରୂପା ମୂଲ୍ୟର ଦ୍ୱିତୀୟ ଭାଗ, ଯାହାକୁ ’ଡକ୍ଲାଇନ ପିରିୟଡ’ (ହ୍ରାସର ସମୟ) ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଇପାରେ। ଦ୍ୱିତୀୟ ଭାଗରେ ପ୍ରଥମେ ସୁନା କଥା କହିଲେ, ନଭେମ୍ୱର ୧୬ ସୁଦ୍ଧା ଫ୍ୟୁଚର୍ସ ବଜାରରେ ସୁନା ଦାମ ୧,୩୪,୫୩୯ ଟଙ୍କା ପ୍ରତି ୧୦ ଗ୍ରାମକୁ ଆସିସାରିଛି। ଏହାର ଅର୍ଥ ସୁନା ମୂଲ୍ୟରେ ବର୍ତ୍ତମାନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ୬.୬୩ ପ୍ରତିଶତ ଅର୍ଥାତ୍ ୯,୫୫୬ ଟଙ୍କାର ହ୍ରାସ ଘଟିସାରିଛି। ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ କଥା ହେଉଛି ନଭେମ୍ୱର ୧୬ ତାରିଖରେ ସୁନା ଦାମରେ ଏକକାଳୀନ ୨,୧୬୬ ଟଙ୍କା ପ୍ରତି ୧୦ ଗ୍ରାମର ହ୍ରାସ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥିଲା।

ଏହାଠାରୁ ମଧ୍ୟ ଅଧିକ ଖରାପ ଅବସ୍ଥା ରୂପା ମୂଲ୍ୟର ଥିଲା। ନଭେମ୍ୱର ୫ ପରଠାରୁ ରୂପା ମୂଲ୍ୟରେ ୧୦.୩୦ ପ୍ରତିଶତ ଅର୍ଥାତ୍ ୧୯,୨୭୭ ଟଙ୍କା ପ୍ରତି କିଲୋଗ୍ରାମର ହ୍ରାସ ଘଟିଛି, ଯାହାକି ଏକ ବଡ଼ଧରଣର ହ୍ରାସ ଅଟେ। ଯଦି ନଭେମ୍ୱର ୧୬ କଥା କୁହାଯାଏ, ତେବେ ରୂପା ମୂଲ୍ୟରେ ୮,୪୪୬ ଟଙ୍କାର ହ୍ରାସ ଘଟି ଦାମ ୧,୬୭,୮୬୩ ଟଙ୍କା ପ୍ରତି କିଲୋଗ୍ରାମକୁ ଖସିଆସିଥିଲା।

ମୂଲ୍ୟ କାହିଁକି ହ୍ରାସ ପାଉଛି?

ମହଙ୍ଗାର ପ୍ରଭାବ: ସୁନା ଏବଂ ରୂପା ମୂଲ୍ୟ ଉପରେ ମହଙ୍ଗାର ପ୍ରଭାବ ବେଶ ପଡ଼ିଥାଏ। ଭାରତରେ ମହଙ୍ଗା ୬ ପ୍ରତିଶତ ପାର୍‌ କରିଯାଇଛି। ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ, ଆମେରିକୀୟ CPI-ଭିତ୍ତିକ ମହଙ୍ଗା ଆକଳନରେ ୦.୪ ପ୍ରତିଶତର ବୃଦ୍ଧି ଦେଖାଯାଇଛି, ଯାହାର ପ୍ରଭାବ ଭାରତର ଫ୍ୟୁଚର୍ସ ବଜାରରେ ସୁନା ଏବଂ ରୂପା ମୂଲ୍ୟ ହ୍ରାସ ପାଇବାରେ ପଡ଼ୁଛି।

ସୁଧ ହାର ବୃଦ୍ଧିର ଭୟ: ଏହାର ପ୍ରଭାବ ସୁନା ଓ ରୂପା ମୂଲ୍ୟ ଉପରେ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବରେ ଦେଖିବାକୁ ମିଳୁଛି। ପ୍ରଥମେ ଭାରତ କଥା କହିଲେ, ବିଶେଷଜ୍ଞମାନେ ଆକଳନ କରିଛନ୍ତି ଯେ ଡିସେମ୍ୱରର RBI MPC ବୈଠକରେ ୫୦ ରୁ ୭୫ ବେସିସ ପଏଣ୍ଟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବୃଦ୍ଧି ଘଟିପାରେ, ଯାହାପରେ ସୁଧ ହାର ୬ ରୁ ୬.୨୫ ପ୍ରତିଶତ ମଧ୍ୟରେ ରହିପାରେ। ଡିସେମ୍ୱର ୮ ଏବଂ ୯ ତାରିଖରେ ଫେଡ (Fed) ର ବୈଠକ ରହିଛି। ୯୦ ପ୍ରତିଶତରୁ ଅଧିକ ଆକଳନ କରାଯାଉଛି ଯେ ସୁଧ ହାର ବୃଦ୍ଧି ପାଇବ।

ଡଲାର ଇଣ୍ଡେକ୍ସରେ ବୃଦ୍ଧି: ଆମେରିକୀୟ ଡଲାର ଇଣ୍ଡେକ୍ସରେ ବୃଦ୍ଧି ମଧ୍ୟ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ କାରଣ, ଯାହା ସୁନା ଓ ରୂପା ମୂଲ୍ୟକୁ ପ୍ରଭାବିତ କରୁଛି। ବର୍ତ୍ତମାନ ସମୟରେ ଡଲାର ଇଣ୍ଡେକ୍ସ ୧୦୩.୫୫ ସ୍ତରରେ ରହିଛି। ବିଶେଷ କଥା ହେଉଛି ଗତ ୫ ଦିନ ମଧ୍ୟରେ ଡଲାର ଇଣ୍ଡେକ୍ସରେ ୧.୮୬% ର ବୃଦ୍ଧି ଦେଖାଯାଇଛି।

ଭୂ-ରାଜନୈତିକ ଉତ୍ତେଜନା (Geopolitical Tension): ଆମେରିକା ଏବଂ ଇରାନ ମଧ୍ୟରେ ସାମରିକ ସଂଘର୍ଷ ବନ୍ଦ ହୋଇଥିଲେ ହେଁ ଉତ୍ତେଜନା ଏବେ ବି ଜାରି ରହିଛି। ଇସ୍ରାଏଲ ଇରାନ ଏବଂ ଏହାର ସହଯୋଗୀମାନଙ୍କ ଉପରେ ପ୍ରବଳ ବୋମାବର୍ଷା କରିଛି। ଏଭଳି ପରିସ୍ଥିତିରେ ସଙ୍କଟ ଟଳିବାରେ କିଛି ସମୟ ଲାଗିପାରେ, ଯାହା ସୁନା ଓ ରୂପା ମୂଲ୍ୟ ଉପରେ ଚାପ ସୃଷ୍ଟି କରୁଛି।

ଟଙ୍କାର ମୂଲ୍ୟରେ ବୃଦ୍ଧି: ଗତ କିଛି ସମୟ ମଧ୍ୟରେ ଡଲାର ତୁଳନାରେ ଟଙ୍କାର ମୂଲ୍ୟରେ ବୃଦ୍ଧି ଦେଖାଯାଇଛି, ଯାହାର ମୁଖ୍ୟ କାରଣ ହେଉଛି ବିଦେଶୀ ନିବେଶକମାନଙ୍କର ଭାରତକୁ ପୁନର୍ୱାର ଫେରିବା। ସୋମବାର ଦିନ ଟଙ୍କାରେ ୨୩ ପଇସାର ବୃଦ୍ଧି ଘଟିଛି, ଯାହା ଫଳରେ ଟଙ୍କା ପୁନର୍ୱାର ୯୩.୯୪ ସ୍ତରକୁ ଆସିଯାଇଛି।